Energielabel Utiliteitsgebouwen: Alles wat u moet weten voor 2026

Laatst gecontroleerd op: 13 januari 2026Categorie: Bouwen en Wonen

Heeft uw kantoorpand, winkel of zorginstelling al een geldig energielabel? Voor utiliteitsgebouwen zijn de regels de afgelopen jaren flink aangescherpt. Of het nu gaat om de verkoop van een pand, de verhuur ervan of de nieuwe verplichtingen die in mei 2026 van kracht worden: als gebouweigenaar moet u op de hoogte zijn. In deze blog zetten we de belangrijkste feiten op een rij.

Wat is het energielabel precies?

Een energielabel laat in één oogopslag zien hoe energiezuinig een gebouw is. De klasse wordt bepaald op basis van het primair fossiele energiegebruik, uitgedrukt in kilowattuur per vierkante meter per jaar (kWh/m² jr).

Hoe minder fossiele energie een gebouw verbruikt, hoe beter het label. De schaal loopt van G (zeer onzuinig) tot A+++++ (het best haalbare label). Sinds enkele jaren wordt de energieprestatie vastgesteld volgens de NTA 8800 methode, die aansluit bij Europese normen.

Wanneer is een energielabel verplicht?

Voor utiliteitsbouw — gebouwen die niet voor bewoning bestemd zijn — is een energielabel verplicht bij drie cruciale momenten:

1. Verkoop
2. Verhuur
3. Oplevering

Dit geldt voor een breed scala aan functies, zoals kantoren, scholen, horeca, ziekenhuizen, hotels, sporthallen en winkels. Bovendien moet de labelklasse vermeld worden in commerciële advertenties waarin het gebouw te koop of te huur wordt aangeboden.

Let op: Een energielabel is maximaal 10 jaar geldig. Controleer tijdig de verloopdatum van uw huidige label.

Belangrijke wijzigingen in 2026

Er komen twee grote veranderingen aan waar u als eigenaar rekening mee moet houden:

1. Monumenten verliepen hun uitzondering

Vanaf 29 mei 2026 vervalt de huidige uitzondering voor monumenten. Vanaf die datum moeten ook monumentale panden bij verkoop of verhuur over een geldig energielabel beschikken.

2. Uitbreiding plicht zichtbaar ophangen

Momenteel moeten vooral overheidsgebouwen en publiek toegankelijke panden groter dan 250 m² (zoals ziekenhuizen en winkels) het label zichtbaar ophangen bij de receptie of ingang. Vanaf 29 mei 2026 wordt dit uitgebreid: de plicht om het energielabel zichtbaar op te hangen geldt dan voor alle utiliteitsbouw waarvoor een geldig energielabel is afgegeven.

Hoe laat u een energielabel opstellen?

U kunt een energielabel niet zelf aanvragen via een simpele webtool. Dit moet gebeuren door een vakbekwaam energieadviseur.

• De adviseur moet verbonden zijn aan een gecertificeerde instelling (BRL 9500-U).
• De adviseur bezoekt het gebouw fysiek voor een opname.
• Na de berekening wordt het label geregistreerd in de landelijke database EP-Online.

Handhaving en boetes

De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) houdt toezicht. Heeft u geen geldig label op het moment van een transactie? Dan riskeert u een bestuurlijke boete. Het is dus niet alleen een kwestie van duurzaamheid, maar ook van wettelijke naleving.

Samenvatting Checklist

• Controleer via EP-Online of uw pand een geldig label heeft.
• Heeft u een kantoor groter dan 100 m²? Dan is Energielabel C inmiddels de minimale vereiste.
• Is uw pand een monument? Bereid u dan voor op de labelplicht per mei 2026.
• Zorg dat het label vanaf mei 2026 zichtbaar hangt voor het publiek.

Wilt u meer weten over de technische details of een adviseur vinden? Raadpleeg dan het Centraal Register Techniek of de website van de ILT.

‍